193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 9. maddesinin 10. bendi (2021'de eklenen), internet üzerinden el yapımı ürün satanlar için özel bir vergi muafiyeti getirmiştir. Bu, "vergiden muaf esnaf" statüsüdür ve Etsy, Shopier, Instagram, Hepsiburada gibi platformlardan satış yapanları kapsar.

Muafiyet Şartları

  • Evde imal ettiğin ürünleri satıyor olmak — fabrika üretimi veya toptan alıp tekrar satış muafiyet kapsamı dışıdır.
  • Ürünlerin kendi emeği ile üretilmiş olması (el sanatları, gıda, takı, dikiş, ahşap işi, sabun vb.).
  • Satışın elektronik ortamdan yapılması (internet sitesi, sosyal medya, e-ticaret pazaryeri).
  • Yıllık brüt satış hasılatının 2026 için 1.900.000 TL'yi aşmaması (her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir).
  • İşçi çalıştırmamak (yalnız çalışmalı, eş hariç).
  • Aynı veya benzer faaliyet için başka vergi mükellefiyetinin olmaması.
  • Tüm satışların banka kanalıyla tahsil edilmesi (nakit satış muafiyet ihlali).

Avantajları

  • Gelir vergisi YOK.
  • KDV YOK.
  • Defter tutmaz, beyanname vermez.
  • Stopaj %4 (bir veya daha fazla işçi çalıştırıyorsanız %2) — bankaya yatan satış tutarından banka otomatik keser ve devlete öder. Müşteri için fark yok, ama siz net olarak ödenenden bu oranda az alırsınız.

Stopaj Nasıl Çalışır?

Müşteri internet sitesinden 1.000 TL ödediğinde:

  • Pazaryeri/banka 1.000 TL'yi alır.
  • %4 stopaj = 40 TL'yi vergi dairesine öder.
  • Sana 960 TL kalır.

Bu stopaj, esnaf muaflığının tek vergi yüküdür. Ayrıca beyanname vermez, KDV ödemez, defter tutmazsın.

Adım Adım Başvuru

  1. Esnaf Vergi Muaflığı Belgesi al: Bağlı olduğun Vergi Dairesine dilekçe ile başvur. Vergi numaran yoksa önce çıkarılır.
  2. Bankaya götür: Belge ile bir bankaya git, "Vergiden Muaf Esnaf Hesabı" açtır. Bu hesaba gelen ödemelerden banka otomatik %4 stopaj keser.
  3. Pazaryeri/platforma kaydet: Etsy, Shopier vb. ödeme alacağın hesap olarak bu banka hesabını gir.
  4. Faaliyete başla: Satış yapmaya başla. Vergi yok, beyan yok, defter yok.
  5. Yıllık ciroyu takip et: 1.900.000 TL sınırı aşılırsa izleyen takvim yılı başından itibaren esnaf muafiyet belgesi resen iptal edilir ve gerçek usul mükellefiyetine geçilir.

Hangi Ürünler Uygun?

Evden imal edip satabileceğin örnekler:

  • El yapımı takılar, aksesuarlar.
  • Dikiş ürünleri (çanta, elbise, oyuncak).
  • Sabun, krem, kozmetik (kişisel üretim, KKDF uygunsuzluğuna dikkat).
  • Mum, dekoratif ürünler.
  • El yapımı kek, pasta, reçel (gıda izinleri ayrı).
  • Ahşap eserler, hediyelik eşyalar.
  • Resim, tablo, sanat eserleri.

Muafiyet Kapsamı Dışı Durumlar

  • Çin'den toptan alıp satış (dropshipping) → muafiyet YOK.
  • İşçi çalıştırma → muafiyet biter.
  • Banka dışı (nakit, EFT'siz) tahsilat → muafiyet biter.
  • Aynı faaliyet için ikinci dükkan, atölye açma → muafiyet biter.
  • Pazaryerinde "satıcı" değil de "şirket" olarak satış → muafiyet kapsamı dışı.

Esnaf Odası Kaydı Gerekir mi?

Vergi muafiyeti gelir vergisi açısındandır. Esnaf ve Sanatkarlar Odasına kayıt için ayrı değerlendirme yapılır:

  • "Esnaf" sayılırsa oda kaydı zorunlu (5362 sayılı Kanun).
  • Sosyal güvenlik için Bağ-Kur (4/b) kaydı yapılması gerekebilir.
  • Pratik öneri: küçük çaplı (yan gelir) bir faaliyet ise sadece vergi muafiyeti belgesi yeterlidir.

Tipik Hatalar

  • Nakit ödeme kabul etmek — muafiyet otomatik biter.
  • Ciro sınırını aşmasına rağmen muaf gibi davranmak — vergi cezası + gecikme zammı.
  • İşçi çalıştırmaya başlamak ama belge alınmamış — ihlal.
  • Toptan alıp parça parça satmak — el yapımı sayılmaz, muafiyet yok.

Sık Sorulanlar

SGK primi öder miyim?

İsteğe bağlı. Vergi muafiyeti SGK muafiyeti değildir. Sigortasız olmak istemezsen Bağ-Kur veya isteğe bağlı sigorta yapabilirsin.

e-Devletten elektronik fatura kesmem gerekir mi?

Hayır. Vergiden muaf esnaf fatura veya fiş kesme zorunluluğunda değildir.

Eşim de aynı işi yapıyorsa?

Eşler birlikte çalışırsa "yardımcı" sayılır; muafiyet bozulmaz. Ancak iki ayrı muafiyet alınamaz.

1.900.000 TL'yi aşarsam ne olur?

Sınır aşıldığı yıl muafiyetiniz devam eder; izleyen takvim yılı başından itibaren Esnaf Muafiyet Belgesi resen iptal edilir ve gerçek usul gelir vergisi mükellefiyetine geçirilirsiniz (esnaf siciline kayıt, vergi levhası, defter tutma, beyanname). Geriye dönük ceza yoktur, ileriye dönük mükellefiyet doğar.

İlgili: Esnaf Odası Kayıt, Vergi Levhası, Gelir Vergisi Hesaplama.