İş Kanunu m.41 — haftalık 45 saati aşan çalışma, hafta tatili ve resmi tatil mesai ücretleri.
4857 sayılı İş Kanunu m.41 uyarınca, haftalık 45 saati aşan çalışma fazla çalışma sayılır. Her bir saat fazla çalışma için, normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarı %50 zamlı olarak ödenir.
| Çalışma Türü | Zam Oranı | Saat Ücreti |
|---|---|---|
| Haftalık 45 saati aşan | %50 | Saat × 1,5 |
| Hafta tatilinde (Pazar) çalışma | %100 ek | Saat × 2,5 (1 normal + 1,5 ek) |
| Ulusal Bayram ve Genel Tatillerde | %100 ek | Saat × 2,5 (1 normal + 1,5 ek) |
| Gece çalışması (sürekli) | Saat sınırı 7,5 | Aşımı %50 zamlı |
Saatlik brüt ücret = Aylık brüt ÷ 30 gün ÷ 7,5 saat = Aylık brüt ÷ 225 (aylık maaş 30 günü, günlük 7,5 saati karşılar).
Fazla çalışma (haftalık 45 saati aşan) her saat için: saatlik brüt × 1,5 (%50 zamlı).
Not: Hafta tatili ve ulusal bayram/genel tatil (UBGT) çalışmasında; aylık ücretlilerde o günün ücreti zaten maaşa dahildir. UBGT'de çalışılan her gün için ayrıca bir günlük ücret (İK m.47), hafta tatili çalışmasında ise Yargıtay uygulamasına göre %50 zamlı ilave ödenir. İlave tutar, aylık/günlük ücretli ayrımına ve içtihada göre değişebilir; kesin hesap için bordronuzu/İK'yı esas alın.
Fazla mesai ücreti gelir vergisi ve SGK primine tabidir. Net hesaplamada:
Fazla mesai yapıldığını ispat işçiye düşer. Delil olabilir:
Fazla mesai alacaklarında zamanaşımı 5 yıldır (TBK m.146). Ödenmemiş mesainin 5 yıllık dönem içindeki kısmı talep edilebilir.
İlgili araçlar: Net/Brüt Maaş, Kıdem Tazminatı, İhbar Tazminatı, Yıllık İzin.